Foreign news

ඉරාන ජාතික ආරක්ෂක කවුන්සිල ප්‍රධානී මොෂෙන් රෙසායි (Mohsen Rezaei) රටවල් රැසකට අනතුරු ඇඟවීමක් සිදුකර ඇත.

ඉරානයට එරෙහිව අමෙරිකාව ක්‍රියාත්මක කරන ආර්ථික පීඩන වලට සහාය දක්වන ලොව ඕනෑම රටක් ඉරානයේ සතුරෙක් ලෙස සලකන බව ඉරාන ජාතික ආරක්ෂක කවුන්සිල ප්‍රධානී Mohsen Rezaei සඳහන් කරයි.

තම අසල්වැසි රටවල් අමෙරිකාව පනවන සම්බාධක ක්‍රියාමාර්ගය වලට සම්බන්ධ වුවහොත් හෝමූස් සමුද්‍ර සන්ධිය හරහා එකඳු තෙල් බිදක් අපනයනය කිරීමට ඉඩ නොදෙන බවද ආරක්ෂක කවුන්සිල ප්‍රධානී Mohsen Rezaei සඳහන් කරයි.

මූල්‍ය ආයතන, ව්‍යාපාර, ගුවන් තොටුපළ හෝ රජයේ ආයතන හරහා ඉරානයට සහය වීමට ඉඩ දෙන ඕනෑම විදෙස් රටක් බරපතල ආර්ථික ප්‍රතිවිපාක වලට මුහුණ දීමට සිදුවනු ඇති බව අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් සඳහන් කරයි.

ඉන්ධන ජාවාරම්, මුදල් හුවමාරු, නෞකා ලියාපදිංචි කිරීම්, සහ ව්‍යාජ සමාගම් නිර්මාණය කරමින් ඉරානයට උපකාර කරන සියලු පාර්ශව එම කටයුතු නවතා දැමිය යුතු බවද ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් සඳහන් කරයි.

ඉරානය පරාජය කිරීමට අමෙරිකාවේ සියලුම මිත්‍ර රටවලට එක්වන්නැයි තමන් ඉල්ලා සිටින බවත් ආර්ථික විනාශකාරී මෙහෙයුම හරහා ලොව පුරා භීෂණය පැතිරවීමට ඉරානයට ඇති හැකියාව අඩපණ වනු ඇති බවද ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් සඳහන් කරයි.

ඉරානයට එරෙහිව අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් නව මෙහෙයුමක් දියත්කර ඇති බව විදෙස් මාධ්‍ය වාර්තා කරයි.

ලොව ඕනෑම රටකට එරෙහිව මෙතෙක් දියත්කර ඇති “විනාශකාරීම ආර්ථික මෙහෙයුම” තමන් ඉරානයට එරෙහිව ආරම්භ කරන බව අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් සඳහන් කර ඇත.

ඉරානය ආර්ථිකමය වශයෙන් දුර්වල කිරීමේ අරමුණින් මෙම නව මෙහෙයුම දියත් කරන බවද අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් සඳහන් කර ඇත.

අද (20) අලුයම ටෘත් පණිවුඩයක් නිකුත් කරමින් අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් මේ බව සඳහන් කර ඇත.

එකඟතාවයකට පැමිණීමට තමන් ඉරානයට ඕනෑ තරම් අවස්ථා ලබාදුන්නද ඉන් ප්‍රයෝජනයක් ගැනීමට ඉරානය අපොහොසත් වූ බවද අමෙරිකානු ජනාධිපතිවරයා සඳහන් කරයි.

ඉරාන නාවික සහ ගුවන් හමුදා සම්පුර්ණයෙන් විනාශ වී ඇති බවත් ඉරාන මුදල් ඒකකයද දැන් බිඳ වැටී ඇති බවද අමෙරිකානු ජනාධිපතිවරයා සඳහන් කරයි.

ඉරානය සමග පවතින සියලුම වෙළෙඳ කටයුතු වහාම ක්‍රියාත්මක වන පරිදි අත්හිටුවීමට එක්සත් අරාබි එමීර් (UAE) රාජ්‍යය තීරණය කර ඇත.

එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යය ගත් මෙම තීරණයත් සමග ඉරානය ජාත්‍යන්තරය තුළ තවදුරටත් හුදකලා වනු ඇති බව විදෙස් මාධ්‍ය වාර්තා කරයි.

මේ අතර ඊයේ (18) දින රාත්‍රියේදී එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යය වෙත ඉරානය දෙසින් ප්‍රහාරයක් එල්ල වීමේ අවදානමක් පවතින බවට අනතුරු අඟවමින්, ජනතාවට ආරක්ෂිත ස්ථාන කරා යන ලෙසට හදිසි නිවේදන නිකුත් කර ඇත.

ෆේස්බුක් (Facebook), වට්ස්ඇප් (Whatsapp), ඉන්ස්ට්‍රග්‍රෑම් ආදී සමාජ මාධ්‍ය හිමිකාරීත්වය දරණ මෙටා (Meta) සමාගමට එරෙහිව අමෙරිකාවේ ජනපද 30ක් එකතු වී ගොනු කළ දැවැන්ත නඩුව කැලිෆෝනියා ෆෙඩරල් අධිකරණයේදී විභාග වීම ආරම්භ කර ඇත.

මෙටා (Meta) සමාගම කුඩා දරුවන් සහ නව යොවුන් වියේ පසුවන්නන් හිතාමතාම ඔවුන්ගේ සමාජ මාධ්‍යවලට ඇබ්බැහි කරගනිමින්, ඔවුන්ගේ මානසික සෞඛ්‍යයට බරපතල හානි සිදුකළ බවට චෝදනා එල්ල වී ඇත.

ඒ අනුව, මේ සම්බන්ධයෙන් අමෙරිකානු ඩොලර් ට්‍රිලියනයකට (ඩොලර් බිලියන 1,000 කට) අධික වන්දියක් ඉල්ලා මෙම නඩුව ගොනු කර ඇති අතර අමෙරිකානු ඉතිහාසයේ පාරිභෝගික ආරක්ෂණය වෙනුවෙන් ගොනු කළ විශාලතම නඩුව මෙය ලෙස සැලකෙයි.

දරුවන් වැඩි වේලාවක් ඇප් තුළ රඳවා තබාගැනීම සඳහා සීමාවකින් තොරව ‘පෝස්ට්’ එම දරුවන්ට දකින්න සැලැස්වීම, පෝස්ට්වලට ලැබෙන ‘ලයික්’ ප්‍රදර්ශනය කිරීම සහ නිතර නිතර ‘නෝටිෆිකේෂන්’ දකින්න සැලැස්වීම වැනි මනෝවිද්‍යාත්මක උපක්‍රම ‘මෙටා’ සමාගම විසින් භාවිත කරන බව මෙම නඩුව මඟින් පෙන්වා දෙයි.

සමාගමේ ලාභය වැඩි කරගැනීමේ අරමුණින් ‘මෙටා’ සමාගම දරුවන්ගේ පෞද්ගලිකත්වය සහ පාරිභෝගික ආරක්ෂණ නීති උල්ලංඝනය කරමින් මෙලෙස කටයුතු කර ඇති බවට නීතිඥයන් චෝදනා කර ඇත.

ඒ අනුව කැලිෆෝනියා සහ නිව්යෝර්ක් ඇතුළු අමෙරිකාවේ ජනපද 30ක් එක්ව මෙම නඩුව ගොනුකර ඇත.

අන්තර්කාලීන අවබෝධතා ගිවිසුමේ කොන්දේසි අමෙරිකාව විසින් සම්පූර්ණයෙන් ක්‍රියාත්මක කරන තෙක් හෝමූස් සමුද්‍ර සන්ධිය විවෘත නොකරන බව ඉරාන පාර්ලිමේන්තු කථානායක මොහොමඩ් බාගර් ගලීබාෆ් සඳහන් කරයි.

නාවික අවහිරතා සහ සම්බාධක ඉවත් කිරීම, ඉරානයේ ශීත කළ වත්කම් නිදහස් කිරීම, තෙල් සම්බාධක ඉවත් කිරීම මෙන්ම සියලු පෙරමුණුවල තර්ජන සහ හමුදා මෙහෙයුම් අවසන් කිරීම ඇතුළු කොන්දේසි ඉටු කළ යුතු බවද ඉරාන කථානායකවරයා සඳහන් කරයි.

ලෝකයේ වැදගත්ම තෙල් ප්‍රවාහන මාර්ගයක් වන හෝමූස් සමුද්‍ර සන්ධිය සම්බන්ධව ඉරානය මෙවැනි ප්‍රකාශයක් සිදුකිරීම හේතුවෙන් යුද ගැටුම් නැවත ඇතිවීමට ඉඩකඩ ඇති බව වර්තා වේ.

යුක්‍රේනය විසින් රුසියාවේ මොස්කව් අගනුවර ඉලක්ක කර ගනිමින් ඩ්‍රෝන ප්‍රහාර 600ක් පමණ ඊයේ රාත්‍රීයේ එල්ල කර ඇති බව විදෙස් මාධ්‍ය වාර්තා කරයි.

එම ඩ්‍රෝන ප්‍රහාර 180කට අධික ප්‍රමාණයක් මොස්කව් අගනුවර ඉලක්ක වෙත පතිත වී ඇති අතර තවත් විශාල ප්‍රමාණයක් විනාශ කළ බව මොස්කව් නගරාධිපතිවරයා සඳහන් කර ඇත.

මේ අතර මෙම ප්‍රහාර සඳහා යොදාගත් ඩ්‍රෝන සියල්ල බ්‍රිතාන්‍ය රජය විසින් යුක්‍රේනය වෙත ලබාදී ඇති බව රුසියාව චෝදනා කරයි.

පසුගිය වසර දෙකක කාලය තුළ මොස්කව් අගනුවර වෙත එල්ල වූ දැවැන්තම ඩ්‍රෝන ප්‍රහාර මාලාව මෙය වන බව සඳහන් වේ.

අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් විසින් ඕමානයට අනතුරු අඟවා ඇති බව විදෙස් මාධ්‍ය වාර්තා කරයි.

ඉරානය සමඟ හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය සම්බන්ධයෙන් සිදුවන සාකච්ඡාවලට ඕමානය බාධා කළහොත් එම රටට දැවැන්ත බෝම්බ ප්‍රහාර එල්ල කරන බව ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් ප්‍රකාශ කර ඇත.

ෆොක්ස් නිව්ස් මාධ්‍යවේදීන් සමඟ පැවැති සාකච්ඡාවකදී ජනාධිපති ට්‍රම්ප් සඳහන් කළේ,

“ඕමානය මේ සඳහා මැදිහත් වී බාධා කළහොත්, අපි ඔවුන්ට දැඩි ලෙස බෝම්බ ප්‍රහාර එල්ල කරනවා.”

ඉරාන හමුදා ප්‍රධානී අමීර් හතාමි විසින් අමෙරිකානු සෙබළුන් ඝාතනය කරන හෝ පණපිටින් අල්ලා භාරදෙන පුද්ගලයන් සඳහා අමෙරිකන් ඩොලර් 30,000ක මුදලක් ත්‍යාගයක් ලෙස ලබාදෙන බව ප්‍රකාශ කරයි.

අමෙරිකාවේ කෙණෙහිලිකම් වලට එරෙහිව සටන් කිරීමට ඉරාන තරුණයන් ලොකු උන්නදුවක් දක්වන බවත් එය සැලකිල්ලට ගනිමින් මෙම තීරණය ගත් බවද ඉරාන හමුදා ප්‍රධානී අමීර් හතාමි සඳහන් කරයි.

ඒ අනුව ඉරාන පිරිමි පුද්ගලයෙක් විසින් අමෙරිකා සෙබළුන් ඝාතනය කරන හෝ පණපිටින් අල්ලා භාරදීම කළොත් අමෙරිකන් ඩොලර් 30,000ක් ලබාදෙයි.

තවද ඉරාන කාන්තාවක් අමෙරිකා සෙබළුන් ඝාතනය කරන හෝ පණපිටින් අල්ලා භාරදීම කළොත් ඇයට අමෙරිකන් ඩොලර් 60,000ක් ලබාදෙන බව හමුදා ප්‍රධානී අමීර් හතාමි සඳහන් කරයි.

තවද අමෙරිකානු සෙබළෙකු ඝාතනය කිරීම සඳහා භාවිතා කරන ආයුධය, එහි වටිනාකම මෙන් දෙගුණයක මුදලකට රජය විසින් මිලදී ගෙන ඒ වෙනුවට නව ආයුධයක් ලබාදීමට කටයුතු කරන බවද සඳහන් කරයි.

අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් කළ ප්‍රකාශයකට පිළිතුරු දෙමින් ඉරානය අවධාරණය කළේ, හෝමූස් සමුද්‍ර සන්ධිය තම රටට අයත් සම්පතක් බවයි.

හෝමූස් සමුද්‍ර සන්ධිය කඩිනමින් අමෙරිකානු භූමියක් ලෙස  ප්‍රකාශයට පත් කරන බවත් ගැටුම් අවසන් වීමෙන් පසුව එහි හිමිකම අමෙරිකාවට ලබාගන්නා බව අමෙරිකානු ජනාධිපතිවරයා සඳහන් කළේය.

කෙසේ වෙතත් අමෙරිකානු ජනාධිපතිවරයාගේ එම ප්‍රකාශයත් සමග මැදපෙරදිග කලාපයේ යුද උණුසුම තවත් ඉහළ ගොස් ඇති බව විදෙස් මාධ්‍ය වාර්තා කරයි.