Foreign news

හෝමූස් සමුද්‍ර සන්ධියේ සිරවී ඇති නෞකා නිදහස් කරගැනීමට අද (04) දින නව ක්‍රියාවලියක් ආරම්භ කරන බව අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් සඳහන් කරයි.

නව ක්‍රියාවලිය “ප්‍රොජෙක්ට් ෆ්රීඩම්” (Project Freedom) ලෙසින් නම් කර ඇති බවද අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් සඳහන් කරයි.

සිය ටෘත් සෝෂල් ඔස්සේ සටහනක් තබමින් අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් මේ බව සඳහන් කරයි.

ඉරාන – ඇමරිකා යුද්ධයට කිසිදු සම්බන්ධයක් නොමැති අහිංසක රටවල නෞකා, හෝමූස් සමුද්‍ර සන්ධියෙන් පිටවීමට නොහැකිව දැඩි පීඩාවකට ලක්ව ඇති බව ට්‍රම්ප් සඳහන් කරයි.

කුඩා යාත්‍රා කිහිපයක් මගින් ඉරාන වෙරළට ඔබ්බෙන් මුහුදේදී භාණ්ඩ ප්‍රවාහන නෞකාවකට ප්‍රහාරයක් එල්ල කර ඇති බව විදෙස් මාධ්‍ය වාර්තා කරයි.

මෙම ප්‍රහාරය ඉරානයේ සිරික් (Sirik) වරායට නාවික සැතපුම් 11ක් බටහිරින් සිදුව ඇති බව එක්සත් රාජධානියේ සමුද්‍ර වෙළඳ මෙහෙයුම් මධ්‍යස්ථානය සඳහන් කරයි.

ලයිබීරියානු ධජය යටතේ හෝමූස් සමුද්‍ර සන්ධිය දෙසට එම ප්‍රහාරයට ලක්වූ නෞකාව කරමින් තිබූ බව සඳහන් වේ.

ඉරානය ඉදිරිපත් කළ නව සාම යෝජනාවේ නිශ්චිත වගන්ති තවමත් සමාලෝචනය කර නොමැති බවත් එය ඉක්මනින් සමාලෝචනය කරන බව අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් සඳහන් කරයි.

මාස දෙකකට පෙර තමන් ආරම්භ කළ යුද්ධය අවසන් කිරීමට උත්සාහ කරන අතරතුරම, ගුවන් ප්‍රහාර යළි ආරම්භ කිරීමේ හැකියාව පිළිබඳව ජනාධිපතිවරයා සමාජ මාධ්‍ය ඔස්සේ අදහස් දක්වා ඇත.

“ඉරානය අප වෙත එවා ඇති සැලසුම මම ඉක්මනින් සමාලෝචනය කරනවා. නමුත් පසුගිය වසර 47 පුරා ඔවුන් මානව වර්ගයාට සහ ලෝකයට කළ විනාශය වෙනුවෙන් තවමත් ප්‍රමාණවත් වන්දියක් ගෙවා නැති නිසා, මෙම යෝජනාව පිළිගත හැකි එකක් වේවි යැයි මට සිතන්නට බැහැ.”

අද දින ලෝක වෙළෙඳපොළේ බොරතෙල් මිල පහළ යෑමක් පෙන්නුම් කර ඇත.

ඒ අනුව WTI බොරතෙල් බැරලයක මිල අමෙරිකානු ඩොලර් 101.9ක් ලෙස වාර්තා වී ඇත.

Brent බොරතෙල් බැරලයක මිල අමෙරිකානු ඩොලර් 108.2ක් ලෙස වාර්තා වී ඇත.

Murban බොරතෙල් බැරලයක මිල අමෙරිකානු ඩොලර් 103.8ක් ලෙසත් වාර්තා වී ඇත.

ඉරානය විසින් යුද්ධය අවසන් කිරීම සඳහා ඉදිරිපත් කරන ලද නවතම සාකච්ඡා යෝජනාව පිළිබඳව තමන් සෑහීමකට පත් නොවන බව අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් සඳහන් කරයි.

සාම ගිවිසුමක් වෙත ළඟාවීම සඳහා ඉරානය යම් ප්‍රගතියක් පෙන්වා ඇතත් ඔවුන් කිසිදා එම ඉලක්කය වෙත ළඟා වේදැයි තමන්ට විශ්වාස නොමැති බවද අමෙරිකානු ජනාධිපතිවරයා සඳහන් කරයි.

මේ අතර ඉරාන පාලනය විසින් පාකිස්තානය හරහා නව යොජනාවලියක් අමෙරිකාවට යොමු කළ බව ඉරාන මාධ්‍ය වාර්තා කරයි.

එළැඹෙන සතියේ සිට එක්සත් ජනපදයට යුරෝපයෙන් ආනයනය කරනු ලබන වාහන සඳහා 25%ක තීරු බද්දක් පැනවීමට අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් තීරණය කර ඇත.

සිය වෙළෙඳ ගිවිසුම් සඳහා සම්පූර්ණ වශයෙන් එකඟ නොවීම හේතුවෙන් අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් මෙම තීරණය ගෙන ඇත.

ඒ අනුව මෝටර් රථ සහ ට්‍රක් රථ සඳහා අදාළ 25%ක තීරු බද්ද පැනවෙන බව අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් සඳහන් කරයි.

සිය Truth social ගිණුමේ සටහනක් තබමින් අමෙරිකානු ජනාධිපතිවරයා මේ බව සඳහන් කරයි.

කෙසේ වෙතත් අමෙරිකා එක්සත් ජනපදයේ කම්හල්වල ඔවුන් මෝටර් රථ සහ ට්‍රක් රථ නිෂ්පාදනය කරන්නේ නම් කිසිදු තීරු බද්දක් පැනවෙන්නේ නැති බවද අමෙරිකානු ජනාධිපතිවරයා සඳහන් කරයි.

අමෙරිකාව නැවතත් ඉරානයට ප්‍රහාර එල්ල කළහොත් “දීර්ඝ සහ වේදනාකාරී ප්‍රහාර” මගින් ප්‍රතිචාර දක්වන බවට ඉරානය අද (01) දින අනතුරු ඇඟවීමක් කර ඇත.

අමෙරිකාව විසින් සීමිත ප්‍රහාරයක් එල්ල කළද, කලාපය පුරා පිහිටි අමෙරිකානු ඉලක්ක සහ යුද නෞකා වෙත දැඩි ප්‍රහාර එල්ල කරන බව ඉරාන විප්ලවීය ආරක්ෂක බලකායේ උසස් නිලධාරීන් ප්‍රකාශ කර ඇත.

හොර්මුස් සමුද්‍ර සන්ධිය වසා දැමීම සහ ඉරාන තෙල් අපනයනයට අමෙරිකාව පනවා ඇති නාවික අවහිරතාව හේතුවෙන් දෙරට අතර යුදමය තත්ත්වයක් නිර්මාණය වී ඇත.

අමෙරිකාවේ ලැජ්ජා සහගත අසාර්ථකත්වය මධ්‍යයේ හෝමූස් සමුද්‍ර සන්ධියේ නව පරිච්ඡේදයක් මතුවී ඇති බව ඉරානයේ නව උත්තරීතර නායක මොජ්තාබා කමේනි නිවේදනයක් නිකුත් කරමින් සඳහන් කරයි.

“අද කලාපයේ ලෝකයේ විශාලතම ව්‍යාපාරය සහ ආක්‍රමණශීලීත්වය සහ අමෙරිකාව තමන්ගේම සැලැස්මේ ලැජ්ජා සහගත අසාර්ථකත්වයෙන් මාස දෙකකට පසු, පර්සියානු ගල්ෆ් සහ හෝමූස් සමුද්‍ර සන්ධියේ නව පරිච්ඡේදයක් මතුවෙමින් තිබේ.”

අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් ඇතුළු ට්‍රම්ප් පරිපාලනයේ ඉහළ නිලධාරීන් පිරිසක්, අමෙරිකාවේ ඉන්ධන සහ ගෑස් ක්ෂේත්‍රයේ ප්‍රමුඛ සමාගම්වල නියෝජිතයින් පිරිසක් සමග සාකච්ඡාවක් පවත්වා ඇත.

තවත් මාස ගණනක් ඉරානයේ වරායන් අවහිර කිරීමේ මෙහෙයුම පවත්වාගෙන යාමේ ශක්‍යතාව සහ ඉන් අමෙරිකානු පාරිභෝගිකයින්ට ඇතිවන බලපෑම අවම කරගැනීමට ගත හැකි පියවර ඇතුළු කරුණු සම්බන්ධයෙන් එහිදී ඔවුන් සාකච්ඡා කර ඇති බව විදෙස් මාධ්‍ය වාර්තා කරයි.

අමෙරිකානු භාණ්ඩාගාර ලේකම් ස්කොට් බෙසන්ට්, උප ජනාධිපති ජේ.ඩී. වෑන්ස් සහ ධවල මන්දිර කාර්ය මණ්ඩල ප්‍රධානී සුසී වයිල්ස් සමඟින්, ඇමරිකාවේ විශාලතම බොරතෙල් සමාගමක් වන ෂෙව්රන් සමාගමේ ප්‍රධාන විධායක නිලධාරී මයික් වර්ත්, බොරතෙල් විකුණුම් සමාගම් වන ට්‍රැෆිගරා, විටෝල් සහ මකියුරියා යන සමාගම්වල නියෝජිතයින්ද ඊට එක්ව සිටි බව විදෙස් මාධ්‍ය වාර්තා කරයි.

ලෝක වෙළෙඳපොළේ බොරතෙල් බැරලයක මිල නැවතත් ඉහළ ගොස් ඇත.

ඒ අනුව බො⁣රතෙල් බැරලයක මිල අමෙරිකානු ඩොලර් 120 සීමාව පසුකර ඇත.

අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් විසින් ඉරාන වරායන් අවහිර කිරීමේ ක්‍රියාවලිය මාස කිහිපයක් දක්වා පැවතිය හැකි බවට කළ ඉඟියත් සමඟ මෙම මිල ඉහළ යාම සිදුව ඇත.